Hipoterapia jest formą rehabilitacji psychofizycznej znaną już od lat, coraz bardziej popularną również w Polsce. Trudno zaprzeczyć obserwowanej przez terapeutów, rodziców czy samych pacjentów poprawie w zakresie różnych funkcji, związanej z uczestnictwem w zajęciach terapii z koniem. Skuteczność hipoterapii potwierdzają coraz liczniej podejmowane przez naukowców badania. Hipoterapia przestała już być traktowaną z przymrużeniem oka formą rewalidacji. Wręcz przeciwnie, utrzymuje swój statut metody skutecznej, bazującej na wiedzy neurofizjologicznej, coraz częściej polecanej przez lekarzy i terapeutów różnych dziedzin.

ZAJĘCIA 
Praca z każdym pacjentem jest indywidualna. Terapeuta osobiście asekuruje a asystent prowadzi konia. Standardowo hipoterapia trwa ok. 30 minut. Optymalne efekty daje uczestnictwo w zajęciach 2 razy w tygodniu.

 NIEZBĘDNE DOKUMENTY
By przystąpić do zajęć, wymagane jest dostarczenie wypełnionego przez lekarza prowadzącego zaświadczenia o braku przeciwwskazań do udziału w hipoterapii.

METODY PRACY

  • Model neurofizjologiczny hipoterapii

Czasem rodzice zastanawiają się, czy wartościową jest hipoterapia, kiedy dziecko tylko siedzi na grzbiecie konia, nie wykonując żadnych ćwiczeń. Zdecydowanie tak, jeśli terapeuta dba o prawidłowe ustawienie miednicy dziecka oraz poszczególnych części ciała i ich symetrię. Każdy dorosły, który nie wierzy w skuteczność takiej pracy, powinien najpierw osobiście spróbować utrzymać się bez siodła na koniu. W momencie zorientuje się, ile aktywności mięśni odpowiedzialnych za utrzymanie postawy, jest angażowanych podczas tej wydawałoby się prostej czynności. Każdy krok konia to nieznaczne wytrącenie z równowagi, na które musimy reagować balansem ciała. Fenomen hipoterapii polega na tym, że na miednicę jeźdźca przekazywany jest przez grzbiet konia trójwymiarowy wzorzec ruchu zgodny z wzorcem prawidłowego chodu ludzkiego. Jeździec doświadcza zmiennego napięcia mięśniowego wraz z naprzemiennym skracaniem i wydłużaniem stron ciała. Praca według neurofizjologicznego modelu hipoterapii jest istotna szczególnie dla pacjentów uczących się samodzielnie siedzieć, stawiających pierwsze kroki lub doskonalących swój chód, pracujących nad równowagą.

  • Psychopedagogiczna jazda konna

W pracy tą formą hipoterapii wykorzystuję rozmaite przedmioty. Zabawki są środkiem do uzyskania konkretnych efektów. Uczymy się z dziećmi schematu ciała, stosunków przestrzennych, poznajemy kolory, liczymy, poszerzamy słownictwo. Forma zadaniowa zajęć połączona z stymulacją przede wszystkim taktylną, westibularną i proprioceptywną sprzyja integracji sensorycznej poszczególnych zmysłów oraz ogólnemu rozwojowi pacjenta.

  • Terapia kontaktem z koniem

Ten rodzaj terapii bazuje na kreowaniu tak zwanej sytuacji terapeutycznej. Obecność konia – niezwykłego, wielkiego, ciepłego i miłego w dotyku zwierzęcia – staje się buforem do nawiązywania relacji z osobami z autyzmem, z zaburzeniami ze spektrum autyzmu, z niepełnosprawnością umysłową w stopniu głębszym, z osobami wycofanymi. Ponieważ ta forma hipoterapii nie wymaga siedzenia na grzbiecie konia, poddawane są jej również osoby, których deficyty motoryczne uniemożliwiają jazdę na koniu. Pacjenci zyskują między innymi lepszy kontakt społeczny, umiejętność nawiązywania relacji z otoczeniem, poznają zasady społeczne, odczuwają radość, satysfakcję, odprężenie.

DLA KOGO? 

Dzięki hipoterapii podlega korekcji i usprawnieniu:

1.  w sferze fizycznej:

  • postawa ciała
  • równowaga
  • napięcie, siła i wytrzymałość mięśni
  • zakres ruchomości w stawach
  • reakcje obronne
  • koordynacja wzrokowo-ruchowa
  • mała motoryka
  • wydolność układów organizmu (w szczególności mięśniowego, krążenia i oddechowego)
  • czucie kinestetyczne (propriocepcja)
  • pamięć ruchowa

2.  w sferze poznawczej:

  • orientacja przestrzenna
  • orientacja w schemacie ciała
  • koncentracja uwagi

3.  w sferze społecznej:

  • poznanie norm i zasad społecznych
  • komunikacja werbalna i niewerbalna
  • relacje interpersonalne

4. w sferze emocjonalno-motywacyjnej:

  • motywacja do działania
  • poczucie pewności siebie
  • poczucie własnej wartości i sprawstwa
  • samoakceptacja

Hipoterapia może być zatem terapią dla pacjentów borykających się ze schorzeniami czy problemami różnego typu, m.in.:

  • mózgowe porażenie dziecięce,
  • przepuklina oponowo-rdzeniowa,
  • dystofia mięśniowa,
  • niepełnosprawność intelektualna,
  • zespół Downa,
  • autyzm,
  • zespół Aspergera,
  • zespół łamliwego chromosomu,
  • nadpobudliwość psychoruchowa,
  • ADHD,
  • stwardnienie rozsiane,
  • wady postawy,
  • zaburzenia w sferze integracji sensorycznej, a także osoby niedowidzące i niewidome oraz osoby niedosłyszące i niesłyszące.

Przeciwwskazania do udziału w hipoterapii:

Przeciwwskazania bezwzględne

  • Uczulenie na sierść, pot lub zapach konia.
  • Nie wygojone rany.
  • Nietolerancja tej formy terapii przez pacjenta, np. niepohamowany lęk.
  • Odklejanie siatkówki, wzmożone ciśnienie śródgałkowe.
  • Brak kontroli głowy w rozwoju motorycznym i czynnej pozycji siedzącej.
  • Wodogłowie bez wszczepionej zastawki.
  • Niestabilność kręgów szyjnych występująca np. w zespole Downa.
  • Zwichnięcia i podwichnięcia stawów biodrowych.
  • Skoliozy powyżej 20° wg Coba oraz progresujące skoliozy idiopatyczne.
  • Choroby mięśni przy sile mięśni ocenianej poniżej 3 punktów w skali Lowetta.
  • Pogorszenie stanu w zespołach neurologicznych, stanach po urazach czaszkowo-mózgowych, ADHD, chorobach mięśni.
  • Ostre stany chorób i zaburzeń psychicznych.
  • Podwyższona temperatura.
  • Ostre choroby infekcyjne.

Przeciwwskazania względne:

  • Padaczka.
  • Upośledzenie umysłowe w stopniu głębokim.
  • Zaburzenia mineralizacji kości.
  • Utrwalone deformacje i zniekształcenia, przykurcze, ograniczenia zakresu ruchu układu kostno-stawowego.
  • Dyskopatia.
  • Hemofilia oraz inne skazy krwotoczne.
  • Schorzenia okulistyczne wymagana konsultacja.

Przepuklina oponowo-rdzeniowa zlokalizowana w odc. lędźwiowym.